„Podwójnie zapomniani” w Zespole Szkół nr 1 w Kutnie
30 września 2026 roku uczniowie IV klasy III Liceum Ogólnokształcącego w Zespole Szkół nr 1 im. Stanisława Staszica w Kutnie wraz z wychowawczynią Izabelą Pawłowską zwiedzali wystawę edukacyjną pt. "Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej".
2 października 2026 roku wystawę oglądali uczniowie Technikum oraz uczniowie I klasy Liceum Ogólnokształcącego w Zespole Szkół nr 1 im. Stanisława Staszica w Kutnie wraz z nauczycielką historii Anetą Urbańską-Matczak.
O wystawie i o „Zbrodni Katyńskiej” opowiadała Bożena Gajewska – edukatorka z Fundacji
Jakub Landesberg – podporucznik rezerwy Wojska Polskiego
Na jednej z plansz wystawowych możecie zapoznać się z biografią, zamordowanego w Katyniu, Jakuba Landesberga - podporucznika rezerwy Wojska Polskiego, lekarza internisty związanego z Kutnem.
Jakub Landesberg urodził się 9 czerwca 1899 roku w Tarnopolu. Był synem Maurycego (Mosesa Josela) Landesberga i Fryderyki (Freude) z domu Bretsztejn. Medycynę studiował na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie, gdzie uzyskał dyplom lekarski. W Wojsku Polskim od listopada 1918 roku; od 1926 roku w stopniu podporucznika rezerwy. Służył w 10. Batalionie Sanitarnym; po ćwiczeniach rezerwy w latach 1930 i 1932 przypisano go ewidencyjnie do 37. Pułku Piechoty w Kutnie.
Kutno stało się centrum jego życia. Mieszkał przy ulicy Narutowicza 3, następnie przy ulicy Kilińskiego 115, a w końcu wybudował własny dom przy ulicy Długosza. Ożenił się z Marią (Małką) z domu Goldman. Pracował jako lekarz w ubezpieczalni i prowadził prywatną praktykę. Był cenionym internistą, głęboko związanym z Kutnem i jego społecznością.
1 września 1939 roku, po napaści Niemiec na Polskę, został powołany do wojska i prawdopodobnie skierowany do Grodna. Następnie dostał się do niewoli sowieckiej i był przetrzymywany w obozie w Kozielsku. Figuruje na liście wywozowej L.W. 035/2 z kwietnia 1940 roku, poz. AM 3739. Zamordowany w Katyniu w kwietniu 1940 roku.
W 1943 roku w Nowym Kurierze Warszawskim w rubryce „Ofiary Katynia" ukazała się informacja potwierdzająca jego śmierć. Listy ekshumacyjne i dokumenty Zarządu Głównego Polskiego Czerwonego Krzyża z lat 1943-1944 zawierają następujący zapis:
„03739. Landesberg Jakub - wojskowy - dr medycyny, dyplom lekarski Uniwersytetu Jana Kazimierza, książka oficerska, karta pocztowa z nadawcą: Maria Landesberg, Kutno, Narutowicza 3, receptariusz."
Przy zwłokach znaleziono receptariusz oraz list od żony Małki. Są to jedne z najwymowniejszych śladów po człowieku, który służył swojemu krajowi i nigdy nie powrócił do miasta, które uczynił swoim domem.
W 2007 roku pośmiertnie awansowany do stopnia porucznika przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.
A teraz kilka słów o wystawie…
Wystawa została wykonana przez Fundację "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna", w ramach zadania publicznego pt. "Zachor znaczy pamiętaj!" realizowanego dzięki wsparciu finansowemu Prezydenta Miasta Kutno.
Autorem wystawy jest Luc Albinski, projekt graficzny wystawy wykonała Jacqui Meyer. Wystawę konsultował Andrzej Olewnik.
Wystawa liczy 9 plansz, od maja do czerwca była pokazywana w kutnowskich placówkach oświatowych, latem w Kutnowskim Domu Kultury, a od września znów jest prezentowana w kutnowskich szkołach podstawowych i średnich (w każdej z nich po pięć dni – od poniedziałku do piątku).
Partnerzy i Patronat Honorowy
Partnerem wystawy jest Fundacja Rodzin Katyńskich Pochodzenia Żydowskiego https://zydzikatynscy.pl/
Patronat Honorowy nad wystawą objęło Muzeum Katyńskie i Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Jesteśmy ogromnie dumni z Patronów Honorowych naszej wystawy.
Zadanie publiczne "Zachor znaczy pamiętaj!", w ramach którego wykonano wystawę, objęte jest Patronatem Honorowym Prezydenta Miasta Kutno Mariusza Sikory, Kutnowskiej Rady Pamięci Narodowej oraz Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów w Polsce. Partnerem w zadaniu jest Kutnowski Dom Kultury.
„Podwójnie zapomniani” w Zespole Szkół nr 4 w Kutnie-Azorach
Od poniedziałku do piątku w ubiegłym tygodniu wystawa edukacyjna pt. "Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej" gościła w Zespole Szkół nr 4 im. Zygmunta Balickiego w Kutnie-Azorach.
I tu należy wspomnieć, iż ta Szkoła ma niezwykłego Patrona! Zygmunt Balicki nie miał osobistych związków z Kutnem i regionem, ale jego imieniem nazwano placówkę oświatową z prawie 80-letnią historią, która wykształciła setki kolejarzy i przedstawicieli innych zawodów.
Otóż…, Zygmunt Balicki, jego żona Jadwiga i córka Helena 14 stycznia 1985 roku otrzymali tytuł Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata. Nie jest to fakt powszechnie znany, a warto jest o tym wiedzieć, bo to wielki honor dla Szkoły i całej szkolnej społeczności mieć tak zacnego Patrona! Dla nas, mieszkańców także!
Poniżej przytaczam fragment informacji o Rodzinie Balickich ze strony https://sprawiedliwi.org.pl/pl/historie-pomocy/wiecej-o-rodzinie-balickich
Rodzina Balickich
W trakcie okupacji dom Balickich służył jako schronienie dla Żydów. Ukrywały się w nim osoby przebywające w Warszawie po tzw. aryjskiej stronie, funkcjonujące pod przybranymi nazwiskami, m.in. Jadwiga Grosglikowa z d. Kon (ok. 75 lat), Matylda Wertensteinowa z d. Majer vel. Wrześniakowa (ok. 55 lat), Karola Zweibaum vel. Zakrzewska, Hanna Szapiro vel. Sawicka, Sala Silberholc vel. Wiktoria Fijałkowska. Jednorazowo przebywał tam także Aleksander Dyszko z żoną i synem.
Baliccy pozostawali również w kontakcie z członkami i łącznikami Żydowskiej Organizacji Bojowej. Nie tylko Helena zaangażowała się aktywnie w prace organizacji podziemnych. Jej rodzice także byli członkami konspiracji. Za tą działalność Zygmunt Balicki trafił do KL Auschwitz-Birkenau. Matka Heleny, Jadwiga, niosła pomoc jako lekarka, pracowała w szpitalach, również w trakcie powstania warszawskiego.
Przy okazji ceremonii nadania jej oraz jej rodzicom tytułu Sprawiedliwych wśród Narodów Świata Helena Balicka-Kozłowska stwierdziła:
„Przed paru dniami zapytano mnie dlaczego moja rodzina pomagała Żydom w czasie okupacji. Trudno na to pytanie odpowiedzieć, bo to było dla nas oczywiste, myślę dziś, że mogliśmy pomagać więcej”.
Helena Balicka-Kozłowska w 1958 roku opublikowała książkę zatytułowaną „Mur miał dwie strony” o wydarzeniach z okresu II wojny światowej i pomocy udzielanej Żydom.
Wystawa w szkole
Dzięki gościnności dyrektor Szkoły Mieczysławy Włodarczyk prezentowaliśmy wystawę i rozmawialiśmy z uczniami o „Zbrodni Katyńskiej”. I znów pamiątkowy „Guzik Katyński” trafił w ręce ucznia, który wykazał się dużą wiedzą i odwagą w dyskusji.
A teraz kilka słów o wystawie…
Wystawa została wykonana przez Fundację "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna", w ramach zadania publicznego pt. "Zachor znaczy pamiętaj!" realizowanego dzięki wsparciu finansowemu Prezydenta Miasta Kutno.
Autorem wystawy jest Luc Albinski, projekt graficzny wystawy wykonała Jacqui Meyer. Wystawę konsultował Andrzej Olewnik.
Wystawa liczy 9 plansz, od maja do czerwca była pokazywana w kutnowskich placówkach oświatowych, latem w Kutnowskim Domu Kultury, a od września znów jest prezentowana w kutnowskich szkołach podstawowych i średnich (w każdej z nich po pięć dni – od poniedziałku do piątku).
Partnerzy i Patronat Honorowy
Partnerem wystawy jest Fundacja Rodzin Katyńskich Pochodzenia Żydowskiego https://zydzikatynscy.pl/
Patronat Honorowy nad wystawą objęło Muzeum Katyńskie i Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Jesteśmy ogromnie dumni z Patronów Honorowych naszej wystawy.
Zadanie publiczne "Zachor znaczy pamiętaj!", w ramach którego wykonano wystawę, objęte jest Patronatem Honorowym Prezydenta Miasta Kutno Mariusza Sikory, Kutnowskiej Rady Pamięci Narodowej oraz Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów w Polsce. Partnerem w zadaniu jest Kutnowski Dom Kultury.
„Podwójnie zapomniani” w Szkole Podstawowej w Kutnie
W ubiegłym tygodniu wystawa edukacyjna pt. "Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej" prezentowana była w Szkole Podstawowej nr 1 im. Tadeusza Kościuszki w Kutnie.
O „Zbrodni Katyńskiej” rozmawialiśmy w gronie uczniów pod opieką nauczyciela historii Roberta Małachowskiego. Wyróżniający się wiedzą uczeń otrzymał pamiątkowy „Guzik Katyński”.
O „Guziku Katyńskim” napisano na stronie Instytutu Pamięci Narodowej:
Guzik Katyński
Guzik Katyński powstał w ramach kampanii społeczno-edukacyjnej „Pamiętam. Katyń 1940” zainicjowanej w kwietniu 2007 roku przez Narodowe Centrum Kultury. Był to okres poprzedzający premierę filmu Andrzeja Wajdy pt. „Katyń”, a także awansowanie przez Prezydenta RP oficerów zamordowanych w Zbrodni Katyńskiej. Instytut Pamięci Narodowej był od początku partnerem tej akcji.
Biuro Edukacji Narodowej IPN przygotowało nową edycję Guzika w związku z przypadającą w 2020 roku 80. rocznicą sowieckiego ludobójstwa. Guzik jest przypinką, która formą i kształtem symbolizuje guziki z polskich płaszczy wojskowych, wydobywanych z miejsc pochówku – w Katyniu pod Smoleńskiem, Miednoje pod Twerem, Bykowni koło Kijowa oraz Piatichatkach na przedmieściu Charkowa.
Blisko 22 tysiące Polaków - wojskowych, policjantów i cywili – zostało zamordowanych w kwietniu i maju 1940 roku przez sowieckie NKWD. Ciała grzebano bezimiennie, w masowych grobach w lasach tak, aby nie zostały nigdy odnalezione. Guziki, wyposażone w godło II Rzeczypospolitej wydatnie pomogły w identyfikacji ofiar. Zatem atrybut wojskowego płaszcza i munduru – niemy świadek zbrodni, na swój sposób przemówił, stając się materialnym znakiem pamięci.
Warto w tym miejscu zacytować fragment wiersza Zbigniewa Herberta pt. „Guziki”, dedykowanego przez poetę jego krewnemu, kapitanowi Edwardowi Herbertowi, oficerowi Krakowskiej Brygady Kawalerii, zamordowanemu w Katyniu:
„Tylko guziki nieugięte
przetrwały śmierć świadkowie zbrodni
z głębin wychodzą na powierzchnię
jedyny pomnik na ich grobie, (…)”
A teraz kilka słów o wystawie…
Wystawa została wykonana przez Fundację "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna", w ramach zadania publicznego pt. "Zachor znaczy pamiętaj!" realizowanego dzięki wsparciu finansowemu Prezydenta Miasta Kutno.
Autorem wystawy jest Luc Albinski, projekt graficzny wystawy wykonała Jacqui Meyer. Wystawę konsultował Andrzej Olewnik.
Wystawa liczy 9 plansz, od maja do czerwca była pokazywana w kutnowskich placówkach oświatowych, latem w Kutnowskim Domu Kultury, a od września znów jest prezentowana w kutnowskich szkołach podstawowych i średnich (w każdej z nich po pięć dni – od poniedziałku do piątku).
Partnerzy i Patronat Honorowy
Partnerem wystawy jest Fundacja Rodz
in Katyńskich Pochodzenia Żydowskiego https://zydzikatynscy.pl/
Patronat Honorowy nad wystawą objęło Muzeum Katyńskie i Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Jesteśmy ogromnie dumni z Patronów Honorowych naszej wystawy.
Zadanie publiczne "Zachor znaczy pamiętaj!", w ramach którego wykonano wystawę, objęte jest Patronatem Honorowym Prezydenta Miasta Kutno Mariusza Sikory, Kutnowskiej Rady Pamięci Narodowej oraz Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów w Polsce.
Partnerem w zadaniu jest Kutnowski Dom Kultury.
"Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej"
Wystawa edukacyjna pt. "Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej", na początku września wystawa zawitała do Szkoły Podstawowej nr 2 im. marsz. Józefa Piłsudskiego w Kutnie.
O wystawie
Wystawa została wykonana przez Fundację "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna", w ramach zadania publicznego pt. "Zachor znaczy pamiętaj!" realizowanego dzięki wsparciu finansowemu Prezydenta Miasta Kutno.
Autorem wystawy jest Luc Albinski, projekt graficzny wystawy wykonała Jacqui Meyer. Wystawę konsultował Andrzej Olewnik.
Wystawa liczy 9 plansz, od maja do czerwca była pokazywana w kutnowskich placówkach oświatowych, latem w Kutnowskim Domu Kultury, a od września znów jest prezentowana w kutnowskich szkołach podstawowych i średnich (w każdej z nich po pięć dni – od poniedziałku do piątku).
Partnerzy i Patronat Honorowy
Partnerem wystawy jest Fundacja Rodzin Katyńskich Pochodzenia Żydowskiego https://zydzikatynscy.pl/, którą założył Luc Albinski.
Patronat Honorowy nad wystawą objęło Muzeum Katyńskie, a w ostatnich dniach patronat honorowy przyznało nam Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Jesteśmy ogromnie dumni z Patronów Honorowych naszej wystawy.
Kilka słów o wystawie…
Wiosną 1940 roku funkcjonariusze sowieckiego NKWD zamordowali blisko 22 tysiące obywateli II Rzeczypospolitej. Wśród ofiar byli oficerowie Wojska Polskiego, policjanci, urzędnicy i przedstawiciele inteligencji. Była to zaplanowana zbrodnia wymierzona w elity polskiego państwa.
Wśród zamordowanych znaleźli się także Polacy pochodzenia żydowskiego. Historycy szacują, że wśród ofiar było ponad 500 żydowskich oficerów Wojska Polskiego. Większość z nich to oficerowie rezerwy – w cywilu lekarze, farmaceuci, inżynierowie i prawnicy.
System mobilizacyjny II Rzeczypospolitej w dużej mierze opierał się właśnie na takich ludziach: wykształconych specjalistach, którzy w czasie pokoju pracowali w swoich zawodach, a w chwili zagrożenia stawali do służby wojskowej. Dlatego na listach katyńskich tak wiele jest nazwisk przedstawicieli wolnych zawodów.
Po agresji Związku Sowieckiego na Polskę 17 września 1939 roku tysiące polskich oficerów trafiło do niewoli. Osadzono ich głównie w obozach NKWD w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie. Wiosną 1940 roku wszyscy zostali zamordowani.
Los żydowskich oficerów Wojska Polskiego jest częścią wspólnej historii Polaków i Żydów – i świadectwem celowego zniszczenia elit II Rzeczypospolitej.
Warto zatrzymać się przy planszy poświęconej Jakubowi Landesbergowi, kutnowskiemu lekarzowi, który został zamordowany w Katyniu.
Patronat Honorowy i partnerzy zadania
Zadanie publiczne "Zachor znaczy pamiętaj!" objęte jest Patronatem Honorowym Prezydenta Miasta Kutno Mariusza Sikory, Kutnowskiej Rady Pamięci Narodowej oraz Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów w Polsce. Partnerem w zadaniu jest Kutnowski Dom Kultury.
Wernisaż wystawy
Wernisaż wystawy edukacyjnej pt. "Podwójnie zapomniani. Żydowscy oficerowie Wojska Polskiego wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej" odbył się 21 maja 2026 roku na holu Szkoły Podstawowej nr 9 im. Władysława Jagiełły w Kutnie.
Otwarcia wystawy dokonali prezes Fundacji "Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna" Luc Albinski, Zastępca Prezydenta Miasta Kutna Zbigniew Wdowiak, przewodnicząca Rady Fundacji Wanda Albinska i regionalista, zajmujący się tematyką „Zbrodni Katyńskiej” Andrzej Olewnik.
Serdeczne podziękowania składamy dyrektorowi Szkoły Podstawowej nr 9 – Iwonie Pietrzak za zaproszenie nas z wernisażem wystawy do Szkoły.
Wystawa gościła już w II Liceum Ogólnokształcącym im. Jana Kasprowicza w Kutnie oraz w Zespole Szkół Zawodowych nr 2 im. dr A. Troczewskiego w Kutnie.
Luc Albinski
Prezes zarządu Fundacji „Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna"
W Kutnie odsłonięto pierwszą wystawę poświęconą polsko-żydowskim ofiarom Zbrodni Katyńskiej
21 maja 2026 roku w Szkole Podstawowej nr 9 im. Władysława Jagiełły w Kutnie odbyło się uroczyste otwarcie pierwszej w Polsce wystawy poświęconej polsko-żydowskim oficerom Wojska Polskiego zamordowanym przez sowieckie NKWD w Zbrodni Katyńskiej.
Wystawa została przygotowana dzięki wsparciu Miasta Kutno, pod Honorowym Patronatem Muzeum Katyńskiego w Warszawie, we współpracy z Fundacją Żydów Katyńskich oraz Fundacją „Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna”.

W uroczystości udział wzięli Zastępca Prezydenta Miasta Kutno Zbigniew Wdowiak, Dyrektor Szkoły Podstawowej nr 9 Iwona Lidia Pietrzak, przedstawiciele władz samorządowych, nauczyciele, uczniowie oraz mieszkańcy miasta.
Szczególnymi gośćmi wydarzenia byli Wanda Albinska, urodzona w Kutnie córka dr Haliny Rotstein, lekarki getta warszawskiego, która pozostała ze swoimi pacjentami aż do wywiezienia do obozu zagłady w Treblince, oraz jej syn Luc Albinski, Prezes Fundacji Żydów Katyńskich.

Ekspozycja przedstawia losy polsko-żydowskich oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Miednoje. Wystawa przypomina o ich służbie dla Rzeczypospolitej oraz zwraca uwagę na często pomijany fakt, że wśród ofiar Zbrodni Katyńskiej znajdowały się setki obywateli polskich pochodzenia żydowskiego.

Ważnym partnerem przedsięwzięcia była również Fundacja „Przyjaciele i Rodziny Żydowskie Miasta Kutna”, od lat zaangażowana w ochronę i popularyzację wielokulturowego dziedzictwa Kutna oraz upamiętnianie wkładu społeczności żydowskiej w historię miasta. Szczególne podziękowania należą się Bożenie Gajewskiej, członkini Fundacji, której zaangażowanie, energia i determinacja odegrały kluczową rolę w organizacji wystawy i wydarzeń towarzyszących.

W ramach wizyty w Kutnie odbył się również pokaz filmu dokumentalnego „Nobody Told Me”, opowiadającego historię dr Haliny Rotstein i jej rodziny.
Projekt został przygotowany dzięki ogromnemu zaangażowaniu wielu osób. Szczególne podziękowania należą się Bożenie Gajewskiej za koordynację przedsięwzięcia, Andrzejowi Olewnikowi za wsparcie merytoryczne oraz Jacqui Meyer za opracowanie graficzne wystawy.
Wystawa stanowi kolejny etap działań Fundacji Żydów Katyńskich na rzecz dokumentowania i upamiętniania ponad 500 polsko-żydowskich oficerów zamordowanych przez NKWD w 1940 roku. Fundacja prowadzi internetowy cmentarz pamięci pod adresem www.zydzikatynscy.pl.
Mamy nadzieję, że wystawa będzie prezentowana również w innych miastach Polski.
Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej w Johannesburgu
Uroczysta ceremonia złożenia wieńców odbyła się w niedzielę, 12 kwietnia 2026 roku, przy Pomniku Katyńskim w Johannesburgu, gromadząc przedstawicieli polskiego korpusu dyplomatycznego, Polonii oraz organizacji zrzeszających ocalałych, aby uczcić ofiary zbrodni katyńskiej z 1940 roku.
Uroczystość miała miejsce przy pomniku w James and Ethel Gray Park w Melrose, miejscu od lat uznawanym za centralny punkt pamięci o Katyniu w Republice Południowej Afryki. Wzniesiony w 1981 roku monument upamiętnia ponad 22 000 polskich oficerów, policjantów oraz przedstawicieli inteligencji zamordowanych przez sowieckie NKWD podczas II wojny światowej.
Obchodom przewodniczył Ambasador Rzeczypospolitej Polskiej w Republice Południowej Afryki, Jacek Chodorowicz, w towarzystwie członków polskiej misji dyplomatycznej, w tym Konsula Roberta Rusieckiego. W imieniu Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej złożono wieńce w ramach corocznych obchodów.

Do uczestników dołączyli przedstawiciele Polonii w Johannesburgu, a także organizacji kulturalnych i historycznych, które nadal pielęgnują pamięć o Katyniu w diasporze.
Obecni byli również członkowie Związku Sybiraków w Republice Południowej Afryki (często określanego jako Stowarzyszenie Sybiraków), którzy złożyli wieniec ku czci osób deportowanych do sowieckich obozów pracy w tym samym okresie.
Ceremonia obejmowała modlitwy, chwile ciszy oraz refleksje nad trwałym dziedzictwem Katynia. W przemówieniach przypominano nie tylko skalę zbrodni, ale także dziesięciolecia, w których odpowiedzialność za nią była negowana, podkreślając znaczenie prawdy historycznej.



Istotnym elementem obchodów było również upamiętnienie setek polskich oficerów pochodzenia żydowskiego, którzy znaleźli się wśród ofiar Katynia. Przedstawiciele Fundacji Katyńskiej Rodzin Żydowskich podkreślili, że ponad 500 żydowskich oficerów – lekarzy, prawników, inżynierów oraz rezerwistów wywodzących się z różnych środowisk społeczeństwa polskiego – zostało zamordowanych wraz z innymi oficerami. Ich historie, przez długi czas niedostatecznie obecne w szerszej narracji o Katyniu, stanowią integralną część tej tragedii i jej dziedzictwa. Fundacja kontynuuje działania mające na celu dokumentowanie ich losów oraz zachowanie pamięci o nich zarówno w polskiej, jak i żydowskiej świadomości historycznej.
Pomnik Katyński w Johannesburgu zajmuje szczególne miejsce wśród międzynarodowych miejsc pamięci. Oprócz upamiętnienia ofiar Katynia, oddaje on również hołd południowoafrykańskim lotnikom, którzy uczestniczyli w alianckich misjach zaopatrzeniowych dla Warszawy podczas powstania w 1944 roku, symbolizując wspólne doświadczenia wojenne Polski i Republiki Południowej Afryki.
Wraz ze składaniem wieńców i zapalaniem zniczy zgromadzeni potwierdzili prosty, lecz trwały przekaz: pamięć pozostaje zarówno obowiązkiem, jak i formą sprawiedliwości.


Obchody upamiętniające Katyń 28 kwietnia 2025 r.
W dniu 28 kwietnia 2025 r. Luc Albinski reprezentował Fundację Katyńską dla Rodzin Żydowskich podczas dorocznych obchodów katyńskich, które odbyły się pod pomnikiem katyńskim na Wzgórzach Judzkich pod Jerozolimą. W wydarzeniu wzięli udział ambasador RP w Izraelu Maciej Hunia, attaché obrony RP płk Adam Godlewski, a także kilku pracowników polskiej ambasady. W wydarzeniu uczestniczył również przedstawiciel ukraińskiego wojska Serhii Samborskyi. Giora Bar Nir reprezentował rodziny podczas uroczystości i wygłosił wzruszające przemówienie.
Uroczystość pod Pomnikiem Katyńskim w Johannesburgu 20 maja 2024 r.
Pod Pomnikiem Katyńskim w Parku Jamesa i Ethel Gray w Johannesburgu odbyła się uroczystość upamiętniająca zbrodnię katyńską z udziałem Ambasadora RP w RPA Adama Burakowskiego, przedstawicieli Związku Sybiraków oraz Aimee Mica Ntuli, przedstawicielki Fundacji Katyńskiej dla Rodzin Pochodzenia Żydowskiego. Aimee Ntuli złożyła wieniec w imieniu Fundacji.
Pomnik został zaprojektowany przez architektów Andrzeja Romanowicza i Adama Snopka oraz inżyniera budowlanego Leonarda Rynkiewicza. Biskup Szczepan Wesoły poświęcił ukończony pomnik 9 maja 1981 roku. W centralnej części pomnika znajduje się ziemia z Katynia, po lewej z mogił powstańców Armii Krajowej na Cmentarzu Powązkowskim, a po prawej z miejsca katastrofy samolotu Liberator południowoafrykańskich sił powietrznych Jacka van Eyssena w Michalinie pod Warszawą.
Ceremonia pod Pomnikiem Katyńskim na Wyżynach Judzkich pod Jerozolimą 13 kwietnia 2023 r.
Dziś pod Pomnikiem Katyńskim na Wyżynach Judzkich pod Jerozolimą odbyła się krótka ceremonia z okazji Dnia Katyńskiego, dnia pamięci o zbrodni katyńskiej popełnionej przez sowiecką tajną policję w kwietniu-maju 1940 r., podczas której prawie 22 000 polskich oficerów zostało zamordowanych jako jeńcy wojenni. Wśród zamordowanych oficerów było kilkuset polskich oficerów żydowskiego pochodzenia. Na uroczystości obecni byli przedstawiciele polskiej ambasady w Tel Awiwie, w tym Pierwszy Sekretarz i Attaché Obrony, a także Giora Bar Nir, który stracił w Katyniu ojca, porucznika Emanuela Rabinera oraz Luc Albinski, prezes Fundacji Katyńskiej dla Rodzin Żydowskich.

















































